Zmniejszenie ucisku

Najważniejszym elementem leczenia jest zmniejszenie ucisku na miejsce owrzodzenia. Jeśli nie zostaną podjęte pewne próby rozwiązania tego problemu, leczenie ran będzie w najlepszym wypadku spowolnione, a w najgorszym — nieskuteczne. Dostarczenie sprzętu, na przykład kul lub wózka inwalidzkiego, stanowi najbardziej  skuteczne rozwiązanie, które pozwala na unikanie obciążenia stopy. W większości przypadków trudno to osiągnąć, dlatego najczęściej  pacjenci ograniczają swoją aktywność, szczególnie w obliczu życia z potencjalnie przewlekłą raną. Najlepszym rozwiązaniem jest oczywiście wysłuchanie pacjenta i przekonanie go do optymalnego rozwiązania tego problemu. W przypadku większości używanych urządzeń całkowite zmniejszenie ucisku (tj. brak ucisku na dany obszar) jest trudne do osiągnięcia, szczególnie w przypadku obciążonych obszarów stopy, dlatego realnym celem interwencji jest zmniejszenie ucisku.

 

Niestety, dostępna literatura naukowa porównująca typowe rozwiązania tego problemu nie jest zbyt obszerna. Międzynarodowa grupa robocza zajmująca się problemem stopy cukrzycowej6,7 zaleca, aby w leczeniu neuropatycznych, niezakażonych, prawidłowo ukrwionych, podeszwowych owrzodzeń w przebiegu stopy cukrzycowej rozważyć użycie odlewanego opatrunku kontaktowego (TCC). Na podstawie dostępnych dowodów ta metoda często traktowana jest jako najwyższy standard. Dodatkowe porady tej grupy sugerują alternatywnie stosowanie odlewanych opatrunków w formie obuwia.
W przypadkach owrzodzenia neuroniedokrwiennego istnieje także możliwość stosowania obuwia wykonanego z taśmy Scotchcast13. W ostatnim czasie jako alternatywę w przypadku neuropatycznych i neuroniedokrwiennych owrzodzeń stopy wypróbowano technologie syntetycznych opatrunków półsztywnych, między innymi w postaci opatrunków w kształcie pantofla i opatrunków pod kolano4. Samoprzylepna wyściółka filcowa przylegająca bezpośrednio do skóry nie jest obecnie zalecana do leczenia owrzodzenia stopy ze względu na problemy z kontrolą zakażeń.

Zamiast technologii opatrunków odlewanych można stosować obuwie zdejmowane. Jednak możliwość zdejmowania tych urządzeń zmniejsza ich skuteczność, dlatego IWGDF zaleca, aby uniemożliwić ich zdejmowanie w celu zwiększenia procentu wyleczeń do poziomu porównywalnego z urządzeniami typu TCC.

U pacjenta z owrzodzeiem stopy nie zaleca się używania obuwia terapeutycznego (tj. seryjnego lub szytego na miarę obuwia ortopedycznego), ale w niektórych bardzo złożonych przypadkach mogą one być jedynym rozwiązaniem. W przypadkach znacznych zniekształceń oraz poważnych zmian biomechaniki stopy i całej kończyny można używać szytego na miarę, zdejmowanego obuwia.

Ostateczny wybór sposobu zmniejszenia ucisku zależy od dostępnych dowodów oraz różnych innych czynników, takich jak łatwość użycia, bezpieczeństwo i przydatność do wszystkich aktywności (np. łóżko, siedzenie i transport). Wybrana metoda musi współdziałać z wybranym opatrunkiem — opatrunki wpływają na ochronę stopy, ale nie zapewniają zmniejszenia ucisku.